Jak pandemia COVID-19 zmieni społeczeństwo?

Na czerwcowe seminarium eksperckie „Nowej Konfederacji” – ze względu na pandemię przeprowadzone w przestrzeni online – zaprosiliśmy czołowych polskich socjologów, aby wspólnie zastanowili się nad tym, jaki wpływ będzie miała pandemia COVID-19 na polskie społeczeństwo. Podstawowe pytania, na jakie próbowaliśmy odpowiedzieć w tym gronie, były następujące:

• Jak na społeczeństwo polskie wpływa sytuacja dotychczas niespotykana – sytuacja pandemii, dystansowania społecznego, niepewności co do przyszłości?
• Czy pandemia może zmienić nasze wartości, nasz sposób spędzania czasu wolnego, podejście do pracy? W jaki sposób?
• Czy pod wpływem pandemii spójność społeczna i solidarność zmniejszy się, czy przeciwnie – zwiększy? Czy wzrosną nierówności i polaryzacja polityczna?
• Czy pandemia COVID-19 przyczyni się do kryzysu demokracji i społeczeństwa otwartego? Czy wzmocnią się postawy tradycjonalistyczne i autorytarne?
• Co może zrobić państwo, elity, uczelnie, żeby nie dopuścić do anomii i innych poważnych zaburzeń społecznych w dobie pandemii?

W seminarium uczestniczyli (w kolejności alfabetycznej): dr Maciej Gurtowski (Nowa Konfederacja), prof. Maciej Kowalewski (Uniwersytet Szczeciński), prof. Marek Krajewski (Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu), prof. Mirosława Marody (Uniwersytet Warszawski), Jarema Piekutowski (Nowa Konfederacja), dr Katarzyna Sztop-Rutkowska (Uniwersytet w Białymstoku), prof. Renata Włoch (Uniwersytet Warszawski – DELab).

Społeczeństwo po pandemii według socjologów

„Mamy do czynienia z nowym rodzajem niepewności – związanym z podważeniem oczywistości, do których przywykliśmy, żyjąc w dostatnim społeczeństwie. Nowością jest przekonanie o tym, że świat zmieni się dogłębnie i że «nie będzie już tak jak było», przy czym nie wiadomo, na czym będzie polegała zmiana i jak będzie wyglądać nowa rzeczywistość” (prof. Mirosława Marody)

„Przejawem retradycjonalizacji było coś, co można nazwać resetem równouprawnienia. Pandemia cofnęła nas do tradycyjnych ról płciowych” (prof. Marek Krajewski)

„Edukacja zdalna sprawiła, że dzieci z rodzin, w których nie ma wsparcia ze strony rodziców, które mają niski kapitał intelektualny, społeczny i ekonomiczny «na wejściu» – straciły jeszcze bardziej” (dr Katarzyna Sztop-Rutkowska)

„Rozwój pracy online powoduje, że globalny rynek pracy zdejmuje dach z państwa narodowego, z rynku lokalnego” (prof. Renata Włoch)

„W czasie pandemii 75% pracowników umysłowych przeszło na pracę zdalną (przed pandemią było to 12%). Ten wynik dowodzi kształtowania się nowej klasy kreatywnej, która będzie przenosiła całą swoją twórczość w świat cyfrowy” (dr Maciej Gurtowski)

„W sytuacji pandemii zawiodły wielkie organizacje międzynarodowe. W perspektywie światowej widać kryzys w organizacjach takich jak WHO; coraz częściej kwestionowany jest proces globalizacji. W Polsce w tej sytuacji słabo odnalazł się Kościół katolicki. Wydaje się, że nie był skuteczny jako instytucja dająca ludziom schronienie i pocieszenie, hierarchowie natomiast skupili się na przepisach związanych z uczestnictwem ludu w nabożeństwach” (Jarema Piekutowski)

Seminaria eksperckie NK będą odbywać się 4 razy w roku. Mają charakter zamknięty. Ich celem jest analiza bieżącej sytuacji w obszarach ważnych dla państwa (np. transport publiczny, polityka społeczna, rynek pracy, edukacja, obronność, polityka zagraniczna) oraz wykreowanie pomysłów na analizy, ekspertyzy, raporty, debaty i wydarzenia, a także rekomendacji do polityk publicznych.

Seminaria sfinansowane są przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ze środków Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich na lata 2018 – 2030.

POBIERZ RAPORT „JAK PANDEMIA COVID-19 ZMIENI SPOŁECZEŃSTWO?”