Pięciomorze i południowe przesunięcie Eurazji

Pięciomorze („Land of the Five Seas”) to obszar rozciągający się geograficznie między Morzem Czarnym, Kaspijskim, Śródziemnym, Czerwonym i Zatoką Perską, obejmujący przede wszystkim Anatolię, Lewant, Mezopotamię i Iran, a funkcjonalnie także Kaukaz, Egipt, południową Ukrainę. U Halforda J. Mackindera nie jest to odrębny obszar, lecz strefa przejścia między kontynentalnym wnętrzem Eurazji a morzami. Jego znaczenie polega na tym, że skupia kluczowe bramy i korytarze, przez które potęga lądowa może uzyskać dostęp do szlaków morskich i odwrotnie. Pięciomorze nie zostało przez Mackindera w pełni skonceptualizowane, jak pojęcie heartlandu, lecz pojawia się jako określenie strefy konwersji potęgi lądowej w morską i odwrotnie. Może to być obszar kluczowy dla rywalizacji mocarstw w Europie i Azji. Ponieważ Rosja długofalowo traci zdolność organizowania północnego wnętrza...