4. POLSKA

4.1. Doktryna

Polska doktryna w polityce europejskiej jest trudniejsza do identyfikacji, nie tylko ze względu na krótszy udział w procesach integracyjnych, ale również z uwagi na podkreślane w literaturze różnice między głównymi siłami politycznymi wobec UE37. Niemniej można pokusić o zarysowanie pewnej wspólnej linii i kontynuacji działań w polityce europejskiej. Wszystkie kolejne polskie rządy po roku 2004 podkreślały hasło „Silnej Polski w silnej Europie”, co oznacza, że były zorientowane na realizację interesów narodowych i jednocześnie popierały rozwój integracji. W większości odżegnywały się też od pomysłów budowania federacji w UE, jak również krytykowały tendencję do trwałego podziału na „Europę dwóch prędkości”. Około roku 2012 pojawiła się też, jak się wydaje, doktryna wobec członkostwa w UGW. Wejście do strefy euro miało być zależne od przezwyciężenia kryzysu, zreformowania unii walutowej i odpowiedniego wzmocnienia polskiej gospodarki, aby nie powtórzyć losu krajów południa UGW38. W trakcie kryzysu migracyjnego politycy największych partii kładli nacisk na ochronę zewnętrznych granic UE. Wyrażali z reguły dystans lub nawet sprzeciw wobec stałych mechanizmów relokacji uchodźców lub imigrantów. Polska doktryna opowiada się konsekwentnie za poszerzaniem czterech swobód na rynku wewnętrznym i sprzeciwia się tendencjom protekcjonistycznym w tym obszarze. Kolejne polskie rządy popierały rozwój polityki zagranicznej i obronnej UE, lecz przy założeniu, że nie będzie to stanowić konkurencji lub zagrożenia dla NATO i relacji transatlantyckich. W polityce zagranicznej UE postulowany był rozwój współpracy ze wschodnimi państwami UE, popierane było członkostwo Ukrainy i krajów bałkańskich w Unii, jak również wymuszanie na Rosji respektowania prawa międzynarodowego i poszanowania suwerenności innych państw. Jednocześnie Polska zabiegała o jak najlepsze relacje UE z USA. Polskie władze utrzymywały również przyjazne relacje z Wielką Brytanią, dlatego w wyniku Brexitu można spodziewać się kontynuacji tej polityki, w tym dążenia do ułożenia jak najlepszych relacji UE z UK po wyjściu tego państwa ze struktur europejskich.

37 Por. M.A. Vachudova (2008): Tempered by the EU? Political parties and party systems before and after accession, Journal of European Public Policy, 15:6, s. 861-879.
38 Ch. Schweiger, Poland, Variable Geometry and the Enlarged European Union, Europe-Asia Studies, vol. 66, no. 3, 2014, s. 394-420 [405-410].